Program nauczania 2026 – elementy i najważniejsze zmiany reformy

Program nauczania 2026 przynosi istotne zmiany w organizacji i treści edukacji, które mają lepiej odpowiadać na potrzeby uczniów oraz wyzwania współczesnego świata. W artykule omawiam najważniejsze elementy reformy, w tym nowe priorytety, zmiany w podstawie programowej i ich możliwy wpływ na codzienną naukę. Wyjaśniam też, na co powinni przygotować się uczniowie, rodzice i nauczyciele.

Program nauczania na 2026 rok ma powiązać wiedzę szkolną z codziennym życiem i dać uczniom więcej okazji do rozwijania praktycznych umiejętności. Reforma obejmuje nowe treści, organizację nauki oraz większy nacisk na kompetencje cyfrowe, współpracę i samodzielne myślenie. W artykule wyjaśniam, co zapowiedzi oznaczają dla uczniów, nauczycieli i rodziców.

Zmiany dotyczą nie tylko treści podręczników, lecz także sposobów uczenia się i sprawdzania postępów. Omawiam najważniejsze założenia programu, obszary, w których różnice będą największe, oraz kwestie, na które warto zwrócić uwagę przed nowym rokiem szkolnym.

Porównanie głównych propozycji reformy „Kompas Jutra”

Propozycja	Główne założenia i zmiany	Termin lub zakres wdrażania
Reforma „Kompas Jutra”	Przesunięcie nacisku z zapamiętywania faktów na praktyczne wykorzystanie wiedzy, krytyczne myślenie, współpracę i samodzielność. Kierunek wyznacza Profil absolwenta i absolwentki.	Wdrażanie etapami; pierwsze zmiany rozpoczęły się 1 września 2025 r.
Wdrażanie zmian	Nowe podstawy, organizacja nauki, zasady korzystania z telefonów, edukacja zdrowotna i bezpieczeństwo. Szkoły oraz poradnie mają wspólnie oceniać funkcjonowanie ucznia przed wydaniem orzeczenia.	Od 1 września 2026 r. zmiany obejmą przedszkola i klasy I oraz IV szkół podstawowych; kolejne roczniki dołączą w następnych latach.
Nowa podstawa programowa	Porządkuje wymagania i łączy je z celami kształcenia, pozostawiając nauczycielom większą swobodę doboru metod. Uwzględnia kompetencje fundamentalne i przekrojowe oraz praktyczne doświadczenia.	Od 1 września 2026 r. w przedszkolach oraz klasach I i IV; wdrażana stopniowo w kolejnych rocznikach.
Rozwijanie kompetencji uczniów	Wspieranie kompetencji językowych, matematycznych, cyfrowych, ruchowych, poznawczych, społecznych i osobistych przez projekty, doświadczenia, współpracę oraz informację zwrotną.	W całym procesie nauczania; tydzień projektowy będzie początkowo fakultatywny, a następnie obowiązkowy.
Nauczanie interdyscyplinarne	Łączenie wiedzy z różnych przedmiotów wokół wspólnych zagadnień. Lekcje mogą wykorzystywać podręczniki, filmy, quizy, gry edukacyjne i wirtualne laboratoria.	Wprowadzane w ramach istniejących przedmiotów, bez tworzenia dodatkowych lekcji.
Nauka przez działanie	Eksperymenty, obserwacje, pomiary, projekty i zadania praktyczne. W przedszkolach dzieci będą uczyć się przez zabawę i doświadczenia, m.in. uprawę roślin oraz planowanie zakupów.	Od przedszkola, a w klasach IV–VIII co najmniej jedno doświadczenie edukacyjne rocznie dla każdego ucznia.
Higiena cyfrowa	Rozwijanie umiejętności bezpiecznego korzystania z technologii, oceny wiarygodności informacji i ochrony prywatności. Zalecane są m.in. przerwy od ekranu i ograniczanie rozpraszających powiadomień.	Uwzględniana w nauce i codziennym korzystaniu z narzędzi cyfrowych; zasady korzystania z telefonów w podstawówkach zmienią się od 1 września 2026 r.
Nowe przedmioty i zajęcia	Przyroda połączy treści biologiczne, geograficzne, fizyczne i chemiczne. Technikę zastąpią zajęcia praktyczno-techniczne, a WOS — edukacja obywatelska. Edukacja zdrowotna będzie obowiązkowa; tematy zdrowia seksualnego będą omawiane na osobnych, nieobowiązkowych zajęciach.	Przyroda i zajęcia praktyczno-techniczne w klasach IV–VI; edukacja obywatelska w klasach VI–VII. Edukacja wczesnoszkolna wzrośnie z 20 do 21 godzin tygodniowo.
Ramowy plan nauczania	Zmiana rozkładu godzin, organizowanie przyrody i zajęć praktyczno-technicznych w blokach oraz zwiększenie godzin do dyspozycji dyrektora. Sześć modułów tematycznych będzie realizowanych w ramach istniejących zajęć.	Wdrażany etapami od 1 września 2026 r. Dyrektorzy otrzymają łącznie dziewięć dodatkowych godzin do rozdysponowania w cyklu kształcenia.
Ocenianie i egzaminy	Prace domowe w klasach IV–VIII będą nieobowiązkowe i bez osobnych ocen, a nauczyciele przekażą informację zwrotną. Zmieni się ocena zachowania oraz zasady egzaminów klasyfikacyjnych i poprawkowych.	Nowe zasady prac domowych od 1 września 2026 r.; zasady egzaminów klasyfikacyjnych i poprawkowych od 1 września 2027 r. Egzaminy ósmoklasisty i matura w nowej formule rozpoczną się w 2031 r., a matura dla absolwentów techników — w 2032 r.

Co oznacza reforma „Reforma26. Kompas Jutra”

Reforma26 „Kompas Jutra” zmienia podejście do nauki: ogranicza odtwarzanie faktów, a zwiększa nacisk na praktykę, krytyczne myślenie, współpracę i odpowiedzialność za rozwój. Kierunek wyznacza Profil absolwenta i absolwentki, który określa wiedzę, wartości, kompetencje i sprawczość rozwijane w szkole. Instytut Badań Edukacyjnych PIB przygotował zmiany na podstawie badań i konsultacji: nauczyciele wypełnili ponad 24 tysiące ankiet, odbyło się 700 spotkań, a prace prowadziły 22 zespoły, głównie nauczycielskie. Reforma ma też ułatwić pracę nauczycielom dzięki spójniejszym podstawom programowym, przewodnikom metodycznym, narzędziom do monitorowania postępów i szkoleniom.

Na lekcjach uczniowie będą częściej eksperymentować, rozwiązywać realne problemy, pracować w grupach i realizować projekty. Nauczyciele mają zaś mocniej uwzględniać w ocenie informację zwrotną, postępy i rozwój kompetencji. Reformę wdrażają etapami: edukacja obywatelska i zdrowotna oraz zmiany w wychowaniu fizycznym weszły do szkół 1 września 2025 r.; od 1 września 2026 r. nowe podstawy obejmą przedszkola i klasy I oraz IV szkoły podstawowej, a od 2027 r. — pierwsze klasy szkół ponadpodstawowych. W podstawówkach uczniowie klas IV–VI będą mieć po 3 godziny przyrody i po 2 godziny zajęć praktyczno-technicznych tygodniowo. Ponadto w klasach VI–VII edukacja obywatelska obejmie 1 godzinę tygodniowo, a uczniowie klas IV–VIII co roku wezmą udział w obowiązkowym tygodniu projektowym. Zmieni się również formuła egzaminów: egzamin ósmoklasisty i matura dla absolwentów liceów ruszą w nowej formule w 2031 r., a dla absolwentów techników — w 2032 r. Reforma ma przygotować uczniów do życia w zmieniającym się świecie i pomóc im odkryć własne mocne strony.

Jak zmiany będą wdrażane od roku szkolnego 2026/2027

Reforma „Kompas Jutra” rozpocznie się 1 września 2026 r. i obejmie najpierw przedszkola oraz klasy I i IV szkół podstawowych; w kolejnych latach dołączą następne klasy. Wyjątek stanowią uczniowie z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym — ich nowa podstawa programowa obejmie od września wszystkie klasy szkoły podstawowej. Reforma ma przesunąć nacisk z zapamiętywania na praktykę, samodzielne myślenie, współpracę i rozwiązywanie problemów. W klasach I–III wymiar edukacji wczesnoszkolnej wzrośnie z 20 do 21 godzin tygodniowo, a w klasach IV–VI technikę zastąpią zajęcia praktyczno-techniczne. W roku szkolnym 2026/2027 w klasie IV pojawi się zintegrowany przedmiot przyroda, łączący treści biologiczne, geograficzne, fizyczne i chemiczne. Potem obejmie kolejne roczniki aż do klasy VI, natomiast w klasach VII–VIII przedmioty przyrodnicze pozostaną odrębne. Podstawa programowa uwzględni też sześć modułów tematycznych: bezpieczeństwo i obronę, media, filozofię, ekonomię i finanse, klimat oraz kulturę. Moduły nie będą nowymi przedmiotami ani dodatkowymi godzinami — nauczyciele zrealizują je w ramach różnych zajęć.

Najważniejsze zmiany w organizacji nauki i pracy szkół obejmą:

• godzinę wychowawczą poświęconą bezpieczeństwu w sytuacjach zagrożenia — co najmniej raz w miesiącu w klasach IV–VIII;
• obowiązkową edukację zdrowotną w klasach IV–VIII oraz w dwóch klasach szkół ponadpodstawowych wskazanych przez dyrektora;
• stopniowe wdrażanie tygodnia projektowego: początkowo fakultatywnie, a później obowiązkowo w klasach IV i V oraz kolejnych rocznikach;
• nowe zasady korzystania z telefonów podczas zajęć w szkołach podstawowych, z wyjątkami m.in. ze względu na zdrowie, naukę lub pilny kontakt z rodzicem;
• wspólną ocenę funkcjonowania ucznia przez szkoły i poradnie przed wydaniem orzeczenia, z uwzględnieniem jego trudności, mocnych stron, samodzielności, relacji i wpływu otoczenia.

Szkoły będą stopniowo zmieniać plany lekcji, materiały i organizację pracy. Od września w klasach IV–VIII przynajmniej jedna godzina wychowawcza w miesiącu poświęci bezpiecznemu zachowaniu w sytuacjach zagrożenia. Obowiązkowa edukacja zdrowotna obejmie te same klasy oraz dwie klasy szkół ponadpodstawowych wskazane przez dyrektora. W roku szkolnym 2026/2027 tydzień projektowy pozostanie fakultatywny; później szkoły zaczną obowiązkowo wdrażać go w klasach IV i V, a następnie obejmą nim kolejne roczniki. Ponadto od 1 września podstawówki wprowadzą nowe zasady korzystania z telefonów podczas zajęć. Przewidziano wyjątki m.in. ze względu na zdrowie, naukę lub pilny kontakt z rodzicem, a szkoły ponadpodstawowe określą własne reguły w statutach. Równolegle szkoły i poradnie będą wspólnie oceniać funkcjonowanie ucznia przed wydaniem orzeczenia, biorąc pod uwagę jego trudności i mocne strony, samodzielność, relacje oraz wpływ otoczenia. Zmiany rozłożą się na lata, dzięki czemu nauczyciele, uczniowie i rodzice zyskają czas na przygotowanie się do kolejnych etapów.

Na czym polega nowa podstawa programowa

Nowa podstawa programowa określa cele kształcenia i wychowania oraz wiedzę i umiejętności, które uczniowie mają zdobyć. Reforma porządkuje wymagania, łącząc je z konkretnymi celami, a nauczycielom pozostawia większą swobodę w wyborze metod i planowaniu pracy. Zmiany obejmą przedszkola oraz klasy I i IV szkoły podstawowej od 1 września 2026 r.; w kolejnych latach dołączą następne roczniki. Nad dokumentami pracowało około 200 ekspertek i ekspertów, a każdą podstawę oceniły co najmniej cztery osoby: dwoje specjalistów i dwoje praktyków. Łączna liczba godzin nauki pozostaje zbliżona, ale ich rozkład będzie bardziej równomierny, z mniejszym obciążeniem klas VII–VIII. Ponadto dyrektorzy zyskają w całym cyklu trzy dodatkowe godziny do własnej dyspozycji — łącznie dziewięć zamiast sześciu.

Reforma ma sprawić, że uczniowie częściej wykorzystają wiedzę w działaniu, współpracy i samodzielnej pracy. Dlatego szkoły wprowadzą doświadczenia edukacyjne, moduły łączące różne dziedziny oraz tydzień projektowy: fakultatywny od 1 września 2026 r., a obowiązkowy od 1 września 2027 r. W klasach IV–VI wróci przyroda — trzy godziny tygodniowo, w tym co najmniej dwie w bloku — a zajęcia praktyczno-techniczne będą trwały dwie godziny tygodniowo w bloku. Z kolei edukacja obywatelska zastąpi WOS w klasach VI–VII i obejmie jedną godzinę tygodniowo. W przedszkolach dziewięć obszarów osiągnięć zastąpi dotychczasowe cztery: społeczny, osobisty, językowy, matematyczny, przyrodniczy, techniczny, cyfrowy, artystyczny i ruchowy. Podstawa mocniej akcentuje sprawczość, kompetencje fundamentalne i przekrojowe, zabawę, ruch oraz praktyczne doświadczenia, takie jak uprawa roślin czy wspólne planowanie zakupów. W nauce języka obcego nadal liczą się rozumienie i tworzenie tekstów, reagowanie oraz komunikacja. Na koniec klasy VIII oczekiwany poziom pierwszego języka obcego wynosi A2, choć uczniowie mogą pracować na poziomie B1. Nowa podstawa określi też wymagania egzaminacyjne, a egzaminy ósmoklasisty i maturalny w nowej formule mają ruszyć w 2031 r. W mojej ocenie reforma odchodzi od „odhaczania” treści na rzecz praktycznego wykorzystania wiedzy.

Jak reforma rozwija kompetencje uczniów

Reforma odchodzi od zapamiętywania encyklopedycznych informacji na rzecz praktycznego wykorzystania wiedzy. Spójniejsza podstawa ma zostawić więcej czasu na pogłębianie tematów, a lekcje praktyczne i projekty — m.in. z edukacji obywatelskiej, zdrowotnej, przyrodniczej i praktyczno-technicznej — pomogą ćwiczyć współpracę, samodzielność oraz rozwiązywanie problemów. Profil absolwenta wyznacza rozwój kompetencji językowych, matematycznych, cyfrowych, ruchowych, poznawczych, społecznych i osobistych. Uczniowie będą częściej zdobywać wiedzę przez doświadczenie: zadawać pytania, tworzyć i sprawdzać pomysły, a przy tym wzmacniać poczucie sprawczości.

Reforma łączy różne metody nauki: podręcznik papierowy można uzupełnić filmem, quizem, grą edukacyjną lub wirtualnym laboratorium, a zajęcia dopasować do potrzeb uczniów. W przedszkolu dzieci rozwijają się w 9 obszarach, m.in. językowym, matematycznym, przyrodniczym, technicznym i artystycznym, oraz uczestniczą w 11 obowiązkowych doświadczeniach edukacyjnych opartych na zabawie i działaniu. Na plastyce rysują, malują, rzeźbią i tworzą formy przestrzenne, ucząc się wyrażać myśli oraz opowiadać o sztuce. Z kolei pytania i zadania na zajęciach praktyczno-technicznych zachęcają do aktywnego udziału. Informacja zwrotna, ocena opisowa i troska o dobrostan, a także uwzględnianie indywidualnych potrzeb mają wspierać rozwój kompetencji, zamiast sprowadzać naukę do ocen.

Czym jest nauczanie interdyscyplinarne

Nauczanie interdyscyplinarne łączy wiedzę z różnych przedmiotów wokół jednego zagadnienia. Na przykład podczas badania jakości wody uczniowie wykorzystują biologię i chemię, analizują dane na matematyce, a wnioski przedstawiają na języku polskim. Dzięki temu nie tylko zapamiętują definicje, lecz także zadają pytania, analizują wyniki i stosują wiedzę w praktyce.

Podczas takich zajęć uczniowie mogą korzystać z różnych narzędzi i materiałów:

• podręczników,
• filmów edukacyjnych,
• quizów i gier edukacyjnych,
• wirtualnych laboratoriów.

Takie lekcje można wzbogacić blended learningiem, który łączy tradycyjne metody z technologią. Obok podręcznika uczniowie mogą korzystać z filmów, quizów, gier edukacyjnych i wirtualnych laboratoriów. Materiały online pozwalają dostosować tempo i formę pracy do ich potrzeb, a nauczycielowi ułatwiają przygotowanie zajęć. Ponadto uczniowie aktywniej uczestniczą w lekcjach i rozwijają umiejętności przydatne w wielu dziedzinach.

Jak zmieni się nauka przez działanie

Nowy program nauczania kładzie nacisk na praktyczne wykorzystanie wiedzy. W przedszkolu widać to w podziale osiągnięć dziecka na dziewięć obszarów: społeczny, osobisty, językowy, matematyczny, przyrodniczy, techniczny, cyfrowy, artystyczny i ruchowy — wcześniej wyróżniano cztery. Nie oznacza to jednak osobnych lekcji. Budując sklep z klocków, dzieci jednocześnie liczą, planują, rozmawiają i ustalają zasady. Program uwzględnia też konkretne doświadczenia: co najmniej raz w roku dzieci mogą wysiewać i uprawiać rośliny, obserwować przyrodę oraz prezentować efekty wspólnej pracy. W trakcie edukacji przedszkolnej mogą również zaplanować zakupy w sklepie. Uczą się każdego dnia przez zabawę, spacery, posiłki i porządkowanie sali, a poza budynek przedszkola wychodzą na dłużej co najmniej raz w tygodniu.

Nauka przez działanie zaczyna się od nauczyciela, który tworzy warunki do eksperymentowania, badania, projektowania i współpracy. Uczniowie samodzielnie wykonują doświadczenia, obserwacje i pomiary, a podczas zadań technicznych sprawdzają na przykład, jaki materiał utrzyma most z pięcioma samochodzikami. Pomagają im zestawy i narzędzia, papierowe podręczniki oraz cyfrowe materiały: filmy, quizy, gry i wirtualne laboratoria. Technologia wspiera naukę, ale nie zastępuje prawdziwych doświadczeń; dlatego przedszkolaki nie powinny samodzielnie korzystać z ekranów, chyba że uzasadniają to ich potrzeby. Na lekcjach języka obcego uczniowie przede wszystkim słuchają, mówią i reagują w tym języku, choć nauczyciel może użyć polskiego, by ułatwić zrozumienie lub zadbać o bezpieczeństwo. W planowaniu zajęć pomagają mi inspiracje, poradniki, materiały, propozycje wyposażenia i narzędzia online. Dzięki nim łatwiej dopasowuję lekcje do potrzeb uczniów i pokazuję, jak wiedza przydaje się w życiu.

Dlaczego higiena cyfrowa zyskuje na znaczeniu

Technologia coraz mocniej wpływa na naukę, pracę i codzienne relacje, dlatego reforma edukacji kładzie nacisk na praktyczne kompetencje i samodzielność uczniów oraz bezpieczne korzystanie z narzędzi cyfrowych. Sama obsługa urządzeń nie wystarcza: trzeba też oceniać wiarygodność informacji i chronić prywatność, a także zauważać, kiedy ekran utrudnia zamiast pomagać.

W codziennym korzystaniu z technologii stawiam na proste nawyki: robię przerwy od ekranu, wyciszam rozpraszające powiadomienia i uważam na dane udostępniane w sieci. W szkole uczniowie używają materiałów online, platform edukacyjnych i komunikatorów, a nauczyciele pomagają im robić to rozsądnie. Dzięki temu łatwiej skupić się na lekcji, odpocząć i bezpiecznie korzystać z zalet narzędzi cyfrowych.

Jakie nowe przedmioty i zajęcia pojawią się w szkołach

Od września nowe zasady obejmą przedszkola oraz klasy I i IV szkoły podstawowej, a w kolejnych latach — następne roczniki. W klasach IV–VI przyroda połączy zagadnienia z biologii, geografii, fizyki i chemii; uczniowie będą mieć po 3 godziny tygodniowo. Osobne przedmioty przyrodnicze pojawią się w klasie VII. Technikę zastąpią zajęcia praktyczno-techniczne, zaplanowane w wymiarze 2 godzin tygodniowo w bloku. Z kolei edukacja obywatelska zastąpi WOS i obejmie klasy VI–VII — po 1 godzinie tygodniowo. W edukacji wczesnoszkolnej tygodniowy wymiar zajęć wzrośnie z 20 do 21 godzin. Obowiązkowa edukacja zdrowotna obejmie m.in. zdrowie fizyczne, psychiczne i społeczne, odżywianie, profilaktykę uzależnień, higienę cyfrową, bezpieczeństwo oraz pierwszą pomoc. Tematy zdrowia seksualnego uczniowie poznają na osobnych, nieobowiązkowych zajęciach.

Najważniejsze zmiany w planie zajęć obejmą:

• połączenie zagadnień z biologii, geografii, fizyki i chemii w przedmiot przyroda w klasach IV–VI;
• zastąpienie techniki zajęciami praktyczno-technicznymi;
• wprowadzenie edukacji obywatelskiej w klasach VI–VII zamiast WOS-u;
• zwiększenie tygodniowego wymiaru edukacji wczesnoszkolnej z 20 do 21 godzin;
• obowiązkową edukację zdrowotną oraz osobne, nieobowiązkowe zajęcia dotyczące zdrowia seksualnego.

Nowy plan nauki ma dać uczniom więcej okazji do działania, a mniej wymagać od nich samego zapamiętywania. Przygotują projekty, przeprowadzą obserwacje i doświadczenia, stworzą np. komiks inspirowany lekturą, obliczą budżet szkolnej wycieczki lub zbadają glebę podczas wyprawy terenowej. Treści z różnych przedmiotów połączą też sześć modułów: bezpieczeństwo i obrona, media, filozofia, ekonomia i finanse, klimat oraz kultura. Moduły nie dodadzą lekcji do planu — nauczyciele zrealizują je w ramach istniejących przedmiotów. Ponadto w klasach IV–VIII co najmniej jedna godzina wychowawcza miesięcznie poświęcona będzie bezpiecznemu zachowaniu w sytuacjach zagrożenia, a szkoły zorganizują co roku tydzień projektowy. W roku szkolnym 2026/2027 udział w nim będzie dobrowolny; obowiązek rozpocznie się rok później, początkowo w klasach IV–V. Dyrektorzy otrzymają łącznie 9 godzin do rozdysponowania w cyklu kształcenia: 3 w klasach I–III i 6 w klasach IV–VIII. Mogą przeznaczyć je m.in. na rozwijanie zainteresowań oraz kompetencji językowych, matematycznych, cyfrowych i ruchowych.

Jak zmieni się ramowy plan nauczania

Od 1 września 2026 r. ramowy plan nauczania będzie wdrażany etapami, równolegle z nową podstawą programową. Najpierw zmiany obejmą głównie klasy I i IV, a w kolejnych latach — następne roczniki. W klasach I–III edukacja wczesnoszkolna wydłuży się z 20 do 21 godzin tygodniowo. Z kolei w klasach IV–VI przyroda zastąpi część dotychczasowych treści jako przedmiot interdyscyplinarny — po 3 godziny tygodniowo w każdej klasie. Nowy model ruszy w roku szkolnym 2026/2027 w klasie IV, a następnie obejmie kolejne roczniki. Technikę zastąpią zajęcia praktyczno-techniczne, realizowane w klasach IV–VI po 2 godziny tygodniowo. Szkoły będą łączyć je w dwugodzinne bloki, by zapewnić czas na doświadczenia i projekty; przyrodę również zaplanują w blokach trwających co najmniej 2 godziny.

Zmiany obejmą też edukację obywatelską, która zastąpi WOS w klasie VIII i będzie realizowana po 1 godzinie tygodniowo w klasach VI i VII. Ponadto liczba godzin do dyspozycji dyrektora w klasach IV–VIII wzrośnie z 4 do 6; część z nich szkoły przeznaczą na rozwijanie kompetencji językowych, matematycznych, cyfrowych i ruchowych. Co najmniej raz w miesiącu wychowawca poświęci godzinę na bezpieczne zachowanie w sytuacjach zagrożeń w czasie pokoju i wojny. Reforma ma także wzmocnić praktyczne, międzyprzedmiotowe uczenie się. Sześć modułów — dotyczących bezpieczeństwa, mediów, klimatu, finansów, filozofii i kultury — nie wprowadzi nowych przedmiotów ani dodatkowych godzin, lecz połączy treści w ramach obecnych zajęć. Docelowo klasy IV–VIII będą uczestniczyć w tygodniu projektowym, jednak w roku szkolnym 2026/2027 szkoły zorganizują go dobrowolnie. W szkołach specjalnych dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym plan obejmie 6 wyodrębnionych zajęć zamiast 4: porozumiewanie się, edukację środowiskową, społeczną, osobistą i zdrowotną, artystyczną oraz wychowanie fizyczne.

Wpływ zmian na ocenianie i egzaminy

Od 1 września 2026 r. pisemne prace domowe w klasach IV–VIII będą utrwalać, rozwijać lub pomagać praktycznie stosować materiał z lekcji. Nauczyciel sprawdzi każdą wykonaną pracę i przekaże uczniowi informację zwrotną, ale zadania pozostaną nieobowiązkowe i nie będą za nie osobnych ocen. Szkoła może jednak zapisać w statucie, że systematyczne odrabianie prac pozwoli podwyższyć roczną ocenę klasyfikacyjną. Z domu znikną zadania praktyczno-techniczne. Zmieni się też ocena zachowania: nauczyciele uwzględnią 9 obszarów, m.in. wywiązywanie się z obowiązków, szacunek wobec innych, bezpieczeństwo, współpracę, zaangażowanie w życie szkoły i lokalnej społeczności oraz szacunek dla własnej i innych kultur. Jeżeli ciekawią cię takie treści, Sprawdź obowiązki i rolę dyrektora szkoły. Przy wybranych przedmiotach liczyć się będzie także udział w doświadczeniach edukacyjnych. Z kolei bieżące oceny mają wskazywać, co uczeń robi dobrze, co może poprawić i jak ma się dalej uczyć.

Nowe zasady egzaminów klasyfikacyjnych i poprawkowych oraz sprawdzianów wiadomości wejdą w życie 1 września 2027 r. Co do zasady uczeń przystąpi do nich w szkole, przed komisją i w warunkach zapewniających samodzielną pracę. Dyrektor może zgodzić się na wyjątek, m.in. ze względu na zdrowie lub niepełnosprawność ucznia. Egzamin z jednego przedmiotu potrwa 30 minut w klasach I–III, 45 minut w klasach IV–VIII i 60 minut w szkole ponadpodstawowej; jednego dnia uczeń będzie mógł zdawać najwyżej 3 egzaminy klasyfikacyjne. Nie skorzysta przy tym z urządzeń telekomunikacyjnych, z wyjątkiem aplikacji monitorującej stan zdrowia, a tożsamość potwierdzi dokumentem ze zdjęciem. W języku angielskim nowa podstawa wyznacza poziom A2 jako cel na koniec klasy VIII i poziom egzaminu ósmoklasisty w nowej formule. Jeśli klasa będzie gotowa, uczniowie będą mogli pracować także na poziomie B1. Przy okazji, sprawdź, kiedy uczniowie mają wolne od lekcji w 2026 roku. Większą rolę zyskają komunikacja ustna, informacja zwrotna i samoocena. Ponadto każdy uczeń klas IV–VIII zrealizuje co najmniej 1 doświadczenie edukacyjne rocznie, czyli łącznie 5 w ciągu pięciu lat.